آموزش فارسی پنجم دبستان · فصل ۲

دانایی و هوشیاری، به زبان ساده

ذره‌بین برنجی روی کتابی باز کنار قلم پر و دوات، گلدان سفالی با نهالی سبز کنار کدوی نارنجی با پیچک و برگ چنار، و چراغ روغنی کوچک با شعله‌ای آرام کنار چند سکهٔ طلا

در فصل دوم شش بخش می‌خوانی: رازی و ساخت بیمارستان، خرد رهنمای و خرد دلگشای، بازرگان و پسران، چنار و کدوبُن، گلدان خالی و حکایت زیرکی. دانایی، هوشیاری و پایداری را می‌شناسی، واژه‌ها و املای تازه یاد می‌گیری و جواب تمرین‌های کتاب را می‌بینی.

صفحه‌های ۲۵ تا ۴۶ کتاب۶ بخش۶۸ سؤالآزمون ۲۰ دقیقه

هدف‌ها، پیش‌نیاز و منبع این فصل

بعد از این فصل:

  • معنی شعرهای «خرد رهنمای» و «چنار و کدوبُن» را بیت به بیت بگویی
  • معنی واژه‌های تازه را با هم‌معنی، متضاد و هم‌خانواده‌شان پیدا کنی
  • ساختن واژه با «گر»، «گار» و «بُن» و فرق گوش دادن با شنیدن را در نمونه‌ها بشناسی
  • پیام هر درس و حکایت را با زبان خودت بگویی و مَثَل مناسب را انتخاب کنی
  • به پرسش‌های درست و نادرست و درک مطلب کتاب با دلیل پاسخ بدهی

پیش‌نیاز: آشنایی با درس‌های فصل اول، خواندن روان یک متن کوتاه فارسی و شناختن «واژه»، «جمله» و «شعر».

مطابق فهرست کتاب درسی رسمی «فارسی (پنجم)»، چاپ ۱۴۰۵-۱۴۰۶، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی⁠. توضیح‌ها، مثال‌ها و تمرین‌ها نوشتهٔ یادستان است.

هر صفحهٔ فارسی پنجم دبستان کدام درس است؟

بخش‌های این فصل

هر بخش صفحهٔ خودش را دارد: معنی کلمه‌ها، شعر، جواب تمرین‌های کتاب و پرسش‌ها.

  1. بخش ۱

    درس سوم: رازی و ساخت بیمارستان

    صفحه‌های ۲۶ تا ۳۱ کتاب

    این درس یک متن نثر است دربارهٔ محمد زکریای رازی، پزشک و دانشمند ایرانی.

    • ۱۶ واژه
    • جواب ۲ صفحهٔ کتاب
    • ۱۲ پرسش
    باز کردن صفحهٔ این بخش
  2. بخش ۲

    بخوان و حفظ کن: خرد رهنمای و خرد دلگشای

    صفحه‌های ۳۲ تا ۳۳ کتاب

    کتاب این پنج بیت را کنار هم گذاشته و زیرش فقط نام فردوسی را نوشته است.

    • معنی شعر
    • ۱۵ واژه
    • جواب ۱ صفحهٔ کتاب
    • ۱۲ پرسش
    باز کردن صفحهٔ این بخش
  3. بخش ۳

    درس چهارم: بازرگان و پسران

    صفحه‌های ۳۴ تا ۳۸ کتاب

    این درس بازنویسی یکی از قصه‌های کتاب قدیمی کلیله و دمنه است (باب دوم، «شیر و گاو»، با کاهش).

    • ۱۶ واژه
    • جواب ۳ صفحهٔ کتاب
    • ۱۲ پرسش
    باز کردن صفحهٔ این بخش
  4. بخش ۴

    درس پنجم: چنار و کدوبُن

    صفحه‌های ۳۹ تا ۴۱ کتاب

    این درس گفت‌وگوی بامزه‌ای است میان یک چنار کهن‌سال و یک بوتهٔ کدو.

    • معنی شعر
    • ۱۴ واژه
    • جواب ۲ صفحهٔ کتاب
    • ۱۲ پرسش
    باز کردن صفحهٔ این بخش
  5. بخش ۵

    بخوان و بیندیش: گلدان خالی

    صفحه‌های ۴۲ تا ۴۵ کتاب

    «گلدان خالی» داستانی است از نویسنده‌ای با نام دمی که نورا حق‌پرست آن را ترجمه کرده است. داستان در چینِ روزگاران قدیم اتفاق می‌افتد، جایی که مردمش عاشق گل و گیاه‌اند.

    • ۱۵ واژه
    • جواب ۱ صفحهٔ کتاب
    • ۱۲ پرسش
    باز کردن صفحهٔ این بخش
  6. بخش ۶

    حکایت: زیرکی

    صفحهٔ ۴۶ کتاب

    «حکایت» یعنی قصهٔ کوتاهی که پندی در آن است. حکایت «زیرکی» را کتاب از «جوامع‌الحکایات» نوشتهٔ محمد عوفی بازنویسی کرده است.

    • ۱۳ واژه
    • جواب ۱ صفحهٔ کتاب
    • ۱۱ پرسش
    باز کردن صفحهٔ این بخش

آزمون فصل ۲

۱۵ سؤال از همهٔ بخش‌ها، ۲۰ دقیقه.

قدم بعدی

پرسش‌های رایج

جواب تمرین‌های فارسی پنجم، فصل دوم، صفحهٔ ۳۰ کجاست؟

در درس «رازی و ساخت بیمارستان»، بخش «جواب تمرین‌های کتاب»، گروه «صفحهٔ ۳۰». هر پرسش را به زبان خودمان آورده‌ایم و جواب با دلیل زیر «پاسخ را ببین» است. اول خودت جواب بده و بعد جواب را ببین.

فرق «گر» و «گار» در ساختن واژه چیست؟

«گر» کسی را می‌سازد که با چیزی کار می‌کند یا کاری را انجام می‌دهد، مثل زرگر و رفتگر. «گار» هم کننده یا دارندهٔ چیزی را می‌رساند، مثل آموزگار و پرهیزگار. توضیح کامل در درس «رازی و ساخت بیمارستان» آمده است.

برای عمیق‌تر یاد گرفتن

فصل‌های دیگر فارسی پنجم دبستان: فصل ۱، آفرینش، فصل ۳، ایران من، فصل ۴، نام‌آوران، فصل ۵، راه زندگی، فصل ۶، علم و عمل