ریاضی هفتم · آزمون آزمایشی

آزمون نوبت دوم ریاضی هفتم

این آزمون ۲۵ سؤالی مثل امتحان نوبت دوم خرداد، کل کتاب ریاضی هفتم را می‌سنجد؛ حدود ۷۰ درصد سؤال‌ها از نیمهٔ دوم کتاب‌اند: شمارنده‌ها و اعداد اول، سطح و حجم، توان و جذر، بردار و مختصات، آمار و احتمال، و بقیه از فصل‌های ۱ تا ۴ (راهبردهای حل مسئله، عددهای صحیح، جبر و معادله، هندسه و استدلال). زمان‌سنج را روشن کن، با کاغذ و مداد و بدون ماشین‌حساب جواب بده و تا آخر سراغ پاسخ‌ها نرو؛ بعد جواب تشریحی هر سؤال و نمرهٔ هر فصل را ببین. اگر دبیرت بخشی از کتاب را از محدودهٔ امتحان حذف کرده، سؤال‌های همان فصل‌ها را ملاک بگیر.

از این فصل‌ها: فصل ۱، راهبردهای حل مسئله؛ فصل ۲، عددهای صحیح؛ فصل ۳، جبر و معادله؛ فصل ۴، هندسه و استدلال؛ فصل ۵، شمارنده‌ها و اعداد اول؛ فصل ۶، سطح و حجم؛ فصل ۷، توان و جذر؛ فصل ۸، بردار و مختصات؛ فصل ۹، آمار و احتمال

آزمون نوبت دوم

۲۵ سؤال از ۹ فصل، ۷۵ دقیقه.

سؤال‌ها و پاسخ‌نامه

اگر می‌خواهی آزمون را زمان‌دار بزنی، همان بالا شروعش کن؛ اینجا همهٔ سؤال‌ها را با پاسخ و توضیح می‌بینی.

سؤال‌های آزمون ۲۵ سؤال

نمایش سؤال‌ها و پاسخ‌ها
  1. سؤال ۱پنج دوست در یک مهمانی هستند و هر دو نفر دقیقاً یک بار با هم دست می‌دهند. در کل چند دست‌دادن انجام می‌شود؟

    فصل ۱: راهبردهای حل مسئله

    پاسخ: 10

    با راهبرد رسم شکل یا الگوسازی: نفر اول با ۴ نفر، نفر دوم (بدون شمردن دوبارهٔ نفر اول) با ۳ نفر، بعدی با ۲ و بعدی با ۱ نفر دست می‌دهد: . اگر حساب کنی، هر دست‌دادن را دو بار شمرده‌ای.

  2. سؤال ۲حاصل چند است؟

    فصل ۲: عددهای صحیح

    پاسخ: -9

    اول ضرب: . بعد تفریق عدد منفی یعنی جمع با قرینه: و . اگر اول جمع و تفریق را از چپ انجام بدهی و ضرب را آخر، جواب غلط می‌شود.

  3. سؤال ۳دمای هوا صبح درجه و ظهر ۱۱ درجه است. دما چند درجه بالا رفته است؟

    فصل ۲: عددهای صحیح

    پاسخ: 17درجه

    اختلاف = بیشتر منهای کمتر: . روی محور هم می‌توانی از تا صفر ۶ قدم و از صفر تا ۱۱ باز ۱۱ قدم بروی که روی هم ۱۷ می‌شود.

  4. سؤال ۴جملهٔ ام الگوی کدام است؟

    فصل ۳: جبر و معادله

    • (پاسخ درست)

    هر جمله ۴ تا بیشتر از قبلی است، پس عبارت با شروع می‌شود. برای باید ۷ شود: ، پس . بررسی با : . عبارت برای هم ۷ می‌دهد ولی برای فقط ۱۰ می‌شود، پس با جملهٔ دوم الگو نمی‌خواند.

  5. سؤال ۵جواب معادلهٔ چند است؟

    فصل ۳: جبر و معادله

    پاسخ: 7

    مثل ترازو عمل کن: از دو طرف کم کن تا شود، بعد ۷ را به دو طرف اضافه کن: و . بررسی: و .

  6. سؤال ۶دو زاویهٔ متقابل به رأس و هستند. چند است؟

    فصل ۴: هندسه و استدلال

    پاسخ: 20

    زاویه‌های متقابل به رأس با هم برابرند: . پس و . بررسی: هر دو زاویه می‌شوند.

  7. سؤال ۷کدام سه طول می‌توانند سه ضلع یک مثلث باشند؟

    فصل ۴: هندسه و استدلال

    • ۶، ۷ و ۱۲ سانتی‌متر (پاسخ درست)
    • ۴، ۵ و ۱۰ سانتی‌متر
    • ۲، ۳ و ۶ سانتی‌متر
    • ۵، ۵ و ۱۰ سانتی‌متر

    در مثلث مجموع هر دو ضلع باید از ضلع سوم بیشتر باشد؛ کافی است مجموع دو ضلع کوچک‌تر را با ضلع بزرگ‌تر بسنجی: . در ۵ و ۵ و ۱۰ مجموع برابر ۱۰ است نه بیشتر (سه نقطه روی یک خط می‌افتند). در بقیه هم مجموع دو ضلع کوچک کمتر از ضلع بزرگ است.

  8. سؤال ۸کدام عدد بر ۳ بخش‌پذیر است ولی بر ۹ بخش‌پذیر نیست؟

    فصل ۵: شمارنده‌ها و اعداد اول

    • ۲۳۵۸
    • ۴۲۱۵ (پاسخ درست)
    • ۲۲۲۲
    • ۷۰۱۱

    مجموع رقم‌ها را حساب کن: ۴۲۱۵ ← که بر ۳ بخش‌پذیر است ولی بر ۹ نه. عددهای ۲۳۵۸ و ۷۰۱۱ مجموع ۱۸ و ۹ دارند، یعنی بر ۹ هم بخش‌پذیرند؛ ۲۲۲۲ مجموع ۸ دارد و بر ۳ هم بخش‌پذیر نیست.

  9. سؤال ۹ب.م.م دو عدد ۸۴ و ۱۲۶ چند است؟

    فصل ۵: شمارنده‌ها و اعداد اول

    پاسخ: 42

    تجزیه کن: و . عامل‌های اولی که در هر دو هست، هر کدام به تعدادی که در هر دو آمده: . اگر عامل‌های غیرمشترک را هم بیاوری، به ک.م.م می‌رسی نه ب.م.م.

  10. سؤال ۱۰دو چراغ چشمک‌زن همین حالا با هم روشن شده‌اند. یکی هر ۱۸ ثانیه و دیگری هر ۲۴ ثانیه روشن می‌شود. بعد از چند ثانیه دوباره با هم روشن می‌شوند؟

    فصل ۵: شمارنده‌ها و اعداد اول

    پاسخ: 72ثانیه

    زمان‌های روشن شدن مضرب‌های ۱۸ و ۲۴اند و اولین بار مشترک، ک.م.م است: مضرب‌های ۲۴ را بنویس و اولین مضربی را که بر ۱۸ هم بخش‌پذیر است پیدا کن: ۲۴، ۴۸، ۷۲؛ . پس ثانیه. اگر ۴۳۲ (حاصل‌ضرب) بنویسی، یک بار زودتر از آن هم با هم روشن می‌شوند.

  11. سؤال ۱۱کدام عدد اول است؟

    فصل ۵: شمارنده‌ها و اعداد اول

    • ۵۷
    • ۷۷
    • ۱۱۹
    • ۱۰۳ (پاسخ درست)

    شمارنده‌های اول را از ۲ امتحان کن و وقتی عدد در خودش از عدد اصلی بیشتر شد، دست نگه دار؛ اینجا از همه بیشتر است، پس امتحانِ ۲، ۳، ۵ و ۷ کافی است. ۵۷ بر ۳ ()، ۷۷ بر ۷ () و ۱۱۹ بر ۷ () بخش‌پذیر است. فقط ۱۰۳ بر هیچ‌کدام بخش‌پذیر نیست، پس اول است.

  12. سؤال ۱۲هر مورد را به جوابش وصل کن.

    فصل ۵: شمارنده‌ها و اعداد اول

    جفت‌های درست:
    • ب.م.م ۱۲ و ۱۸ ← ۶
    • ک.م.م ۱۲ و ۱۸ ← ۳۶
    • ب.م.م ۸ و ۱۵ ← ۱
    • ک.م.م ۸ و ۱۵ ← ۱۲۰

    و : عامل‌های مشترک می‌دهند. ک.م.م کوچک‌ترین مضرب مشترک است: مضرب‌های ۱۸ یعنی ۱۸ و ۳۶؛ ۳۶ بر ۱۲ بخش‌پذیر است، پس ۳۶. ۸ و ۱۵ عامل مشترک ندارند، پس ب.م.م ۱ است و ک.م.م برابر حاصل‌ضرب، یعنی ۱۲۰.

  13. سؤال ۱۳یک حوضچهٔ مکعب‌مستطیلی به طول ۲ متر، عرض ۱٫۵ متر و عمق ۰٫۸ متر کاملاً پر از آب است. چند لیتر آب دارد؟

    فصل ۶: سطح و حجم

    پاسخ: 2400لیتر

    حجم متر مکعب است. هر متر مکعب ۱۰۰۰ لیتر است، پس لیتر.

  14. سؤال ۱۴حجم استوانه‌ای به شعاع قاعدهٔ ۵ و ارتفاع ۱۰ سانتی‌متر چند سانتی‌متر مکعب است؟ ()

    فصل ۶: سطح و حجم

    پاسخ: 785cm³

    حجم منشور و استوانه = مساحت قاعده × ارتفاع. مساحت قاعده و حجم . اگر قطر را شعاع گرفته بودی، جواب چهار برابر می‌شد.

  15. سؤال ۱۵مساحت کل جعبه‌ای به شکل مکعب‌مستطیل با ابعاد ۶، ۴ و ۳ سانتی‌متر چند سانتی‌متر مربع است؟

    فصل ۶: سطح و حجم

    • ۱۰۸ (پاسخ درست)
    • ۷۲
    • ۶۰
    • ۱۴۴

    مساحت جانبی = محیط قاعده × ارتفاع . قاعده است و دو قاعده . مساحت کل . عدد ۷۲ حجم است () و ۶۰ فقط مساحت جانبی؛ مساحت و حجم واحدشان فرق دارد.

  16. سؤال ۱۶طول هر یال یک مکعب را دو برابر می‌کنیم. حجم آن چند برابر می‌شود؟

    فصل ۶: سطح و حجم

    • ۲
    • ۴
    • ۶
    • ۸ (پاسخ درست)

    حجم مکعب است. با یال حجم می‌شود، یعنی ۸ برابر. دو برابر شدن همهٔ ابعاد یک بار در طول، یک بار در عرض و یک بار در ارتفاع اثر می‌گذارد.

  17. سؤال ۱۷حاصل چند است؟

    فصل ۷: توان و جذر

    پاسخ: -14

    پایهٔ منفی با توان فرد منفی می‌شود: . پایهٔ منفی با توان زوج مثبت می‌شود: . ضرب قبل از جمع: و .

  18. سؤال ۱۸حاصل برابر کدام است؟

    فصل ۷: توان و جذر

    • (پاسخ درست)

    وقتی توان‌ها مساوی‌اند، پایه‌ها را ضرب می‌کنیم و توان همان می‌ماند: . توان‌ها را فقط وقتی جمع می‌کنیم که پایه‌ها یکی باشند (). پایه‌ها را جمع هم نمی‌کنیم (گزینهٔ ).

  19. سؤال ۱۹ بین کدام دو عدد صحیح متوالی است؟

    فصل ۷: توان و جذر

    • ۷ و ۸
    • ۸ و ۹ (پاسخ درست)
    • ۹ و ۱۰
    • ۳۴ و ۳۶

    مربع‌های کامل نزدیک ۷۰ را بنویس: و . چون ، جذر بین ۸ و ۹ است. گزینهٔ «۳۴ و ۳۶» یعنی عدد را نصف کرده‌ای که کار جذر نیست.

  20. سؤال ۲۰مساحت یک زمین مربعی ۲۵۶ متر مربع است. محیط آن چند متر است؟

    فصل ۷: توان و جذر

    پاسخ: 64متر

    ضلع مربع جذر مساحت است: متر، چون . محیط مربع ۴ برابر ضلع است: .

  21. سؤال ۲۱نقطه‌های و داده شده‌اند. بردار کدام است؟

    فصل ۸: بردار و مختصات

    • (پاسخ درست)

    بردار = انتها منهای ابتدا، مؤلفه به مؤلفه: و . پس ؛ یعنی ۳ خانه به چپ و ۷ خانه به بالا. گزینهٔ همان است (ابتدا منهای انتها، جهت برعکس) و از جمع مختصات دو نقطه به دست آمده است.

  22. سؤال ۲۲نقطهٔ را با بردار انتقال می‌دهیم. مختصات تصویر آن کدام است؟

    فصل ۸: بردار و مختصات

    • (پاسخ درست)

    در انتقال، مختصات تصویر = مختصات نقطه + مؤلفه‌های بردار: و . گزینهٔ یعنی بردار را از نقطه کم کرده‌ای.

  23. سؤال ۲۳میانگین نمره‌های ۱۸، ۲۵، ۳۱، ۲۲، ۱۹ و ۲۹ چند است؟

    فصل ۹: آمار و احتمال

    پاسخ: 24

    مجموع نمره‌ها است. میانگین یعنی مجموع تقسیم بر تعداد: . با تخمین هم می‌خوانَد: داده‌ها همه نزدیک ۲۰ تا ۳۰اند.

  24. سؤال ۲۴در کیسه‌ای ۶ مهرهٔ قرمز، ۴ مهرهٔ آبی و ۲ مهرهٔ سبز است. احتمال اینکه مهرهٔ بیرون‌آمده آبی یا سبز باشد چقدر است؟

    فصل ۹: آمار و احتمال

    • (پاسخ درست)

    مهره‌های مطلوب تا از ۱۲ مهره‌اند، پس . گزینهٔ فقط مهره‌های آبی را شمرده است.

  25. سؤال ۲۵تاسی را ۳۰۰ بار انداخته‌ایم. تقریباً انتظار داریم عدد ۵ چند بار بیاید؟

    فصل ۹: آمار و احتمال

    پاسخ: 50

    احتمال آمدن ۵ برابر است و انتظار ما حدود بار است. دقیقاً ۵۰ بار تضمین نیست؛ در آزمایش واقعی کمی کمتر یا بیشتر می‌شود، ولی با تعداد بیشتر پرتاب، به این عدد نزدیک‌تر می‌شود.

آزمون نوبت اول ریاضی هفتم را هم امتحان کن.