یادستان / همکلاس / ششم دبستان / ریاضی ششم / فصل ۶ / جزوه کسر، نسبت و تناسب#
نسبت را سه جور مینویسیم: ۴ به ۵، 5 4 ، 0.8 .
نسبت با کسر: هر دو را در یک عدد ضرب کن. 2 1 به 2 2 1 = ۱ به ۵.
نسبتِ مساوی با ضرب ساخته میشود، نه جمع.
جدولِ تناسب: نسبتِ همهٔ ستونها برابر است. ضلع و محیطِ مثلثِ متساویالاضلاع متناسباند؛ ضلع و مساحتِ مربع نه.
ناشناخته: اول یکی را پیدا کن، یا در کسر ضرب کن: 6 × 4 10 = 15 .
تقسیم به نسبتِ ۱ و ۳ و ۴: کل ۸ قسمت؛ ۹۶ سکه یعنی هر قسمت ۱۲.
درصد#
کسر به درصد: مخرج را ۱۰۰ کن یا صورت را بر مخرج تقسیم کن. 8 5 = 0.625 = 62.5% .
8 1 = 12.5% ، 4 1 = 25% ، 5 1 = 20% .
درصدِ یک مقدار: ۴۰٪ از ۷۵ = ۳۰.
چند درصد؟ ۹ از ۳۶ = ۲۵٪.
درصد میتواند از ۱۰۰ بیشتر شود: ۵ نسبت به ۲ = ۲۵۰٪.
کاربرد درصد در محاسبات مالی#
قیمتِ فروش = قیمتِ خرید + سود. با ۲۵٪ سود: خرید × 1.25 .
خرید از روی فروش: فروش ÷ 1.25 (نه منهای ۲۵٪ ِ فروش).
درصدِ سود = سود ÷ قیمتِ خرید.
با ۳۵٪ تخفیف: قیمت × 0.65 . قیمتِ اولیه: قیمتِ تازه ÷ 0.65 .
مالیات یا افزایش: اضافه میشود. ۱۰٪ مالیات روی ۲۵۰: ۲۷۵.
کاربرد درصد در آمار و احتمال#
درصدِ هر گروه = تعدادِ گروه ÷ کل. جمعِ درصدها ۱۰۰٪.
نمودارِ دایرهای: ۱۰۰٪ = ۳۶۰ درجه؛ ۱۰٪ = ۳۶ درجه؛ ۲۵٪ = ۹۰ درجه.
سکه: ۵۰٪. عددِ زوجِ تاس: ۵۰٪. ۳ قرمز و ۱ آبی: قرمز ۷۵٪.
نتیجهٔ آزمایش نزدیکِ احتمال است، ولی دقیقاً برابرش نیست.