جزوهٔ فصل ۴: حرکت چیست#
مسافت و جابهجایی#
- مسافت (l): طول کل مسیر؛ جهت ندارد. جابهجایی (d): بردار مبدأ به مقصد؛ جهت دارد.
- اندازهٔ جابهجایی ≤ مسافت؛ مثال: ۱۲۰ m شرق و ۱۶۰ m شمال ← مسافت ۲۸۰ m، جابهجایی ۲۰۰ m.
- دور کامل پیست: مسافت = طول پیست، جابهجایی = صفر.
تندی و سرعت متوسط#
- sav=Δtl (جهت ندارد)؛ vav=Δtd (جهت دارد).
- 1 m/s=3.6 km/h: از m/s به km/h ضرب در ۳٫۶، برعکس تقسیم.
- مثال: ۹۰۰ m در ۷۵ s ← 12 m/s.
تندی و سرعت لحظهای#
- تندی لحظهای: عدد تندیسنج؛ سرعت لحظهای: اندازه و جهت.
- حرکت یکنواخت روی خط راست: تندی ثابت و جهت ثابت.
- تندی ثابت در پیچ ≠ سرعت ثابت.
شتاب متوسط#
- aav=ΔtΔv؛ یکا m/s2.
- جهت شتاب = جهت تغییر سرعت؛ ترمز یعنی شتاب خلاف حرکت.
- مثال: از ۱۰ به ۲۵ m/s در ۶ s ← 2.5 m/s2.