جزوهٔ یک‌صفحه‌ای · علوم پنجم دبستان

فصل ۴: برگی از تاریخ زمین

درس‌ها، تمرین‌ها و آزمون این فصل

جزوهٔ فصل ۴: برگی از تاریخ زمین#

اثر دست و پا#

  • هر جاندار روی زمین نرم اثر می‌گذارد؛ مثل ردپا.
  • از ردپا می‌توان اندازه، شکل پا، تعداد انگشت‌ها و تند یا آهسته رفتن را فهمید.
  • ردپای دایناسورها (از بین رفته حدود ۶۵ میلیون سال پیش) در سنگ‌ها مانده است.
  • ردپای عمیق‌تر همیشه یعنی جانور سنگین‌تر نیست؛ زمین هم مهم است.

مانند زمین‌شناسان#

  • لایه‌های رسوبی نوارهایی هستند که روی هم نشسته‌اند.
  • لایهٔ پایین‌تر زودتر نشسته و قدیمی‌تر است (اگر لایه‌ها به هم نخورده باشند).
  • گِل‌ولای در هزاران تا میلیون‌ها سال سفت و سنگ می‌شود.
  • قسمت‌های نرم بدن بعد از مرگ از بین می‌روند و قسمت‌های سخت مثل استخوان، دندان و صدف می‌مانند.
  • فسیل باقی‌ماندهٔ گیاهان و جانوران یا اثر آن‌هاست که سال‌ها بعد در لایه‌ها مانده است.

رمزگشایی#

  • فسیل صدف یا ماهی نشان می‌دهد آن‌جا در گذشته آب بوده است.
  • فسیل برگ نشان می‌دهد چه گیاهانی در آن‌جا رشد می‌کرده‌اند.
  • از فاصلهٔ ردپاها می‌توان فهمید جانور تند رفته یا آهسته.
  • فسیل حشره‌ها کم است، چون بدنشان کوچک است و استخوان یا صدف سخت ندارد.
  • ایمنی: خاک و نمک و خمیر را نچش و دست‌هایت را بشوی.

یادستان، همکلاس · yaadestan.com/school/science-5/ch-4-bargi-az-tarikh-zamin