نگارش پنجم، فصل ۲: دانایی و هوشیاری#
درس سوم: رازی و ساخت بیمارستان (صفحههای ۱۸ تا ۲۲)#
- واژهسازی: دو واژه را به هم وصل میکنیم (خوشحال، کارگاه). «گر» برای کسی که با چیزی کار میکند (آهنگر، سفالگر)؛ «گار» برای کسی که کاری میکند یا حالتی دارد (آموزگار، یادگار).
- پیام و عنوان: موضوع یعنی متن دربارهٔ چیست؛ پیام یعنی درسی که نویسنده میدهد؛ عنوان کوتاه است و به پیام ربط دارد.
- خاطره: زمان، مکان، شخصیتها، رویدادها و حس؛ به زبان «من» و با فعل گذشته.
درس چهارم: بازرگان و پسران (صفحههای ۲۳ تا ۲۶)#
- «هم» و «نیز»: چیزی را به جملهٔ پیش اضافه میکنند (برای تضاد «اما»).
- شنیدن و گوش دادن: شنیدن بیاراده است؛ گوش دادن با تصمیم و توجه.
- بازنویسی حکایت: بخوان، معنی واژهها را پیدا کن، مفهوم را بفهم، دو بند ساده بنویس، بازخوانی کن.
- املا: اسباب، محافظت (ظ)، تأیید، لذّت (ذ)، بیهوده.
درس پنجم: چنار و کدوبُن (صفحههای ۲۷ تا ۳۲)#
- «…بُن»: نام گیاه + بُن یعنی ریشه یا بوتهٔ آن (کدوبُن، گلبُن).
- ضمیر: او، تو، آنها بهجای نام میآیند؛ برای پیدا کردن اشارهٔ آنها به جملهٔ پیش برگرد.
- شعر به نثر: موضوع را حفظ کن، معنی هر بیت را بگو، بیتها را وصل کن، عنوان تازه بگذار و پیام را بنویس.
- گفتوگو: نام هر نفر، دونقطه و سخن او در یک سطر.
یادآوری#
نوشتهٔ باز هر کس فرق میکند؛ مهم این است که فهرست یک نوشتهٔ خوب را داشته باشد: موضوع روشن، ترتیب درست، جزئیات، جملههای کوتاه و نشانهگذاری درست.