واژههای فصل ۵#
- رهگذر = عابر؛ لذّت ↔ رنج؛ بیاختیار ↔ با اختیار؛ سرگرم ↔ بیکار.
- پیشواز = استقبال؛ باغبان نگهبان باغ؛ نوبهار = بهار تازه؛ عطر = بوی خوش.
- شجاعت ↔ ترس؛ عاقبت = پایان کار؛ متانت = وقار؛ ستودنی ↔ نکوهیده؛ نادانی ↔ دانایی.
- ملایم ↔ تند؛ تحمّل = صبر؛ آسیبدیده ↔ سالم؛ ده = روستا.
- ثروت ↔ فقر؛ مطمئن ↔ نگران؛ مزرعه = زمین کشت؛ حصار = دیوار دور جا.
- محنت = رنج؛ حکیم = دانا؛ عافیت = سلامت؛ مصیبت = بلا.
نکتههای زبانی#
- ساختن واژه با «نویس»: «نویس» یعنی کسی که مینویسد؛ خوشنویس، داستاننویس، برنامهنویس.
- گسترش واژه: با کسره یا «ی» واژهها را وصل میکنیم: راهِ مناسب، صحنهٔ نبرد.
- «چو / چون»: سه معنی دارد: مانند، زیرا، وقتی که.
- تشبیه: شبیه کردن دو چیز با مثل، مانند و چون؛ گنجشکها مثل فواره بالا رفتند.
- شخصیت اصلی و فرعی: اصلی کسی که ماجرا دور اوست؛ فرعی بقیه.
- مثل و پیام حکایت: خلاصه کن، پیام را بگو، مثل همپیام را پیدا کن.
املا#
- لذّت با «ذ»؛ مطمئن با «ئ»؛ شجاعت با «ع»؛ وظیفه با «ظ»؛ تأمّل با همزه.
- ثروت با «ث»؛ حصار با «ص»؛ عافیت با «ع»؛ اسفند با «س».
پیام درسها#
- روزی که باران میبارید: دقت و گوش دادن ما را به چیزی میرساند که کم داریم.
- بال در بال پرستوها: بهار شادی و زندگی تازه میآورد.
- شجاعت: شجاع کسی است که از عاقبت بد میترسد ولی چاره میجوید.
- کاجستان: دوستی یعنی در سختی کنار هم بودن.
- زیر آسمان بزرگ: راز زندگی در سفر و تجربه است.
- حکمت: قدر عافیت را کسی میداند که سختی دیده باشد.