# آموزش رباتیک در خانه برای نوجوانان: از کجا شروع کنیم

**رباتیک در خانه برای نوجوان ۱۲ تا ۱۵ ساله این‌طور شروع می‌شود:** یک برد ESP32، یک `breadboard`، چند LED و مقاومت و دکمه، و استفاده از شبیه‌ساز رایگان پیش از خرید بیشتر. با MicroPython قدم‌به‌قدم از «چشمک‌زدن یک LED» به یک ربات کوچک می‌رسی. آزمایشگاه لازم نیست؛ یک میز و یک کابل USB کافی است.

چند اسم که در ادامه می‌آیند: **ESP32** یک برد کوچک و ارزان با یک تراشهٔ برنامه‌پذیر است که WiFi هم دارد؛ برنامه را روی آن می‌ریزی و برد طبق آن چراغ و موتور را کنترل می‌کند و حسگر را می‌خواند. **MicroPython** نسخهٔ سبکی از زبان پایتون است که روی همین تراشه اجرا می‌شود. `breadboard` تخته‌ای سوراخ‌دار است که قطعه‌ها را بدون لحیم در آن فرو می‌کنی و به هم وصل می‌کنی. ربات هم در اصل همین سه کار را می‌کند: با حسگر چیزی را حس می‌کند، با برنامه تصمیم می‌گیرد و با موتور یا چراغ یا صدا کاری انجام می‌دهد.

> **ایمنی.** در ماه اول همه‌چیز را فقط با USB از کامپیوتر تغذیه کن. به برق شهر دست نزن و هیچ‌وقت وسیلهٔ برقی خانه را باز نکن. LED را حتماً با مقاومت ببند، مدار را وقتی USB جداست عوض کن، و باتری لیتیومی یا باتری‌های پرجریان را فقط با حضور بزرگ‌ترها و مدار محافظ مناسب به کار ببر. لحیم‌کاری را (آهن داغ و بخار) فقط با نظارت یک بزرگ‌تر و تهویهٔ مناسب انجام بده. قطعهٔ داغ یا بودار یعنی همین الان کابل را بکش.

## برای چه سنی؟

[آیرو](/courses/airo) برای **۱۲ تا ۱۵ سال** نوشته شده و از نوجوانی که شاید چیزی از برنامه‌نویسی نمی‌داند شروع می‌کند. برای کودکان کوچک‌تر آیرو را پیشنهاد نمی‌کنیم: متن برنامه، خواندن خطا و مفهوم‌هایی مثل متغیر و حلقه برایشان زود است. بهتر است با بازی‌های ساختن و مدار ساده، بدون کدنویسی، شروع کنند. اگر خودت بزرگ‌تری و می‌خواهی یاد بگیری، همین مسیر برای تو هم کار می‌کند.

## چه بخرم: فهرست اول

هدف: کم بخر، چیزی که می‌شود سه چهار هفته به کار برد.

| قطعه | چرا |
|---|---|
| برد ESP32 DevKit | مغز پروژه؛ [فرق با آردوینو](/blog/arduino-vs-esp32) را ببین |
| کابل USB دیتا | بعضی کابل‌ها فقط شارژ می‌کنند |
| `breadboard` و سیم جامپر | مدار بدون لحیم؛ [breadboard چطور کار می‌کند](/blog/breadboard-how-it-works) |
| چند LED و مقاومت | چشمک‌زن و خروجی |
| چند دکمهٔ فشاری | ورودی |
| بازر و پتانسیومتر | صدا و ورودی آنالوگ |
| مولتی‌متر ساده | اندازه‌گیری؛ [راهنمای مولتی‌متر](/blog/how-to-use-a-multimeter) |

بعداً، وقتی ماه اول تمام شد: حسگر نور (LDR)، سروو و حسگر فاصله. ربات متحرک ساختن به درایور موتور و شاسی هم نیاز دارد؛ عجله نکن، [اولین ربات](/blog/build-your-first-robot) مرحلهٔ بعد است.

## اول شبیه‌ساز

قبل از خرید یا هم‌زمان با آن، [شبیه‌ساز یادستان](/simulator) را امتحان کن. ESP32 مجازی کد MicroPython را اجرا می‌کند و می‌توانی LED، دکمه، بازر و چند حسگر به آن وصل کنی. اشتباه در سیم‌کشی قطعه‌ای نمی‌سوزاند، و نوجوان می‌تواند بدون ترس امتحان کند. شبیه‌ساز مدار را با حل‌کنندهٔ آنالوگ واقعی حل می‌کند و ولتاژ را با مولتی‌متر و اسیلوسکوپ نشان می‌دهد. اما محدودیت‌هایی دارد: زمان‌بندی را دقیق در حد تراشهٔ واقعی نمی‌سنجد، PWM (روشن و خاموش شدن خیلی سریع پایه که مثلاً نور LED را کم می‌کند) را به‌صورت میانگین نشان می‌دهد، و WiFi و Bluetooth ندارد. پس جای برد واقعی را کامل پر نمی‌کند، فقط راه را هموار می‌کند.

## چرا کدنویسی متنی و نه بلوکی

برای ۱۲ تا ۱۵ سال، بلوک‌ها در ابتدا راحت‌اند ولی سقفشان پایین است و بعد باید دوباره از اول متن یاد گرفت. MicroPython متنی است، ولی ساده است. REPL هم دارد، یعنی پنجره‌ای که یک خط کد در آن می‌نویسی و برد همان لحظه اجرایش می‌کند. این جواب فوری باعث می‌شود ترس اولیه زود بریزد. استدلال کامل را در [چرا کدنویسی متنی](/blog/why-text-coding) نوشته‌ایم.

## مسیر ماه اول

| هفته | هدف | کار |
|---|---|---|
| ۱ | آشنایی | شبیه‌ساز؛ راه‌اندازی ESP32؛ اولین `print` در REPL |
| ۲ | خروجی | چشمک‌زن LED؛ تغییر زمان؛ متغیر و حلقه |
| ۳ | ورودی | دکمه؛ شرط `if`؛ روشن شدن LED با دکمه |
| ۴ | صدا و ترکیب | بازر؛ یک پروژهٔ کوچک (مثلاً زنگ در یا چراغ راهنما) |

این هفته‌ها تقریبی‌اند؛ هر کس با سرعت خودش پیش می‌رود. فصل‌های ترم اول آیرو همین ترتیب را دارند: [راه‌اندازی ESP32](/courses/airo/lessons/t1/s04-esp32-setup)، [اولین کد: چشمک‌زن](/courses/airo/lessons/t1/s05-first-code-blink) و [ورودی دکمه](/courses/airo/lessons/t1/s08-button-input). آیرو در ادامه حسگرها، ربات متحرک، اتصال به اینترنت و هوش مصنوعی را هم می‌آورد.

## نقش والدین

لازم نیست والدین برنامه‌نویس باشند. کافی است:

- فضایی ثابت و امن برای میز کار بدهند.
- نخواهند همه‌چیز از اول «کار کند»؛ خطا بخشی از یادگیری است.
- به ایمنی نگاه کنند، مخصوصاً باتری و لحیم.
- بپرسند: «امروز چه چیزی را فهمیدی؟» به‌جای «چقدر جلو رفتی؟»

اگر نوجوان گیر کرد، خواندن پیام خطا اولین مهارت است. بیشتر خطاها یک غلط تایپی یا یک سیم لق‌اند.

---
Source: https://yaadestan.com/blog/robotics-for-teens-at-home (یادستان, Yaadestan)
